|
Verkaveld Vlaanderen: een kwaliteitstest van verkavelingen in Vlaanderen van 1960 tot nu als leidraad voor de ontwikkeling van alternatieve verkavelvormen en hergebruik van bestaande verkavelingen
Abstract: Een veel gebruikte manier om potentiële bouwgrond om te zetten naar bebouwbare grond is het instrument van verkavelen. Verkavelingen kunnen een grote impact hebben op de omgeving. Er worden niet alleen gronden verdeeld, maar er wordt tegelijkertijd een uitspraak gedaan over de ontwikkeling van een gebied qua ontsluiting, inrichting van publieke en private ruimte, groottes van de kavels, schikking van de bebouwing op de kavels, oriëntatie, privacy, …
Stilaan rijst er een bewustzijn over het ruimte-probleem en wordt de wijze waarop (verkavelingen als onderdeel) met de ‘beperkte’ ruimte werd omgesprongen in vraag gesteld. In geen enkele andere Europese regio liggen wegen, woonwijken en industrie zo kriskras door elkaar. Nergens is het wegennet zo dicht of is het tekort aan zuivere lucht, bossen, natuur en open landschappen zo nijpend. In geen enkele andere regio is de nood aan een weldoordachte ruimtelijke ordening zo groot. Alternatieve verkavelingsvormen of hergebruik van bestaande verkavelingen zijn dan ook noodzakelijk.
Om de leefbaarheid te behouden en te verhogen moeten andere principes gehanteerd worden. Compacter bouwen in de kernen, waardevolle landschappen en open ruimte in eer houden, erfgoed herbestemmen... zijn belangrijke duurzame uitgangspunten.
In een afgelopen project “ontwerpen van een meetinstrument om de kwaliteit van verkavelingen te toetsen” (1/10/2009-30/09/2010) wordt een digitaal meetinstrument ontwikkeld in de vorm van een sjabloon waarmee de kwaliteit van een verkaveling kan worden getoetst op verschillende punten zoals aandacht voor groene ruimte, kwaliteitsvolle kavels, slim gebruik van de ruimte, samenspel tussen private en publieke ruimte, geschikte woningtypes, …
Dit meetinstrument dat vooral op een objectieve manier de kwaliteit van een verkaveling toetst, zal nu worden vervolledigd met een bewonersenquête die de subjectieve beleving van een verkaveling en zijn omgeving zal toetsen. Met beide instrumenten zullen meer dan 120 verkavelingen in het Vlaamse gewest op kwaliteit worden onderzocht. Hieruit zullen enerzijds aanpassingen volgen aan het meetinstrument en de bewonersenquête, zodat deze kunnen worden geoptimaliseerd. Anderzijds kunnen hieruit verbetertrajecten worden gedestilleerd voor huidige verkavelingen en nieuwe verkavelingsvormen.
Dit alles vormt de basis voor een werkboek dat een praktische tool zal bevatten om het verkavelingontwerp te toetsen en waaruit suggesties en verbetertrajecten volgen.
Doel is een hogere kwaliteit in verkavelingen, waarbij ruimtegebruik, integreren van duurzaamheid, verkeersveiligheid, veiligheidsgevoel en een positieve ruimtebeleving prioriteiten zijn.
Looptijd: 01/10/2010 – 30/09/2014
Financieringsbron: PWO en departementale middelen
Interne medewerkers: Tim Bens (mede-uitvoerder), Veerle Dockx (promotor-hoofduitvoerder), Inge Stouffs (mede-uitvoerder), Hans Lambrecht (mede-uitvoerder), Wendy Van Hauwermeiren (mede-uitvoerder), Marc Van de Weyngaerdt (mede-uitvoerder), Rita De Keyser (mede-uitvoerder), Johan Verschueren (mede-uitvoerder)
Externe medewerkers: Vlaamse overheid (Dep. Ruimtelijke ordening) / Koninklijke Confederatie van de Landmeters-experten
|